Một tục ngữ được định nghĩa là một câu nói hoặc viết đơn giản và sâu sắc mà thể hiện một chân lý được nhận thức dựa trên ý nghĩa hoặc kinh nghiệm chung.


Tục ngữ thường sử dụng biện pháp tu từ như ẩn dụ. Ví dụ “lời nói đau hơn roi vọt”, nó có nghĩa là đối với một người có lòng tự trọng, về mặt tinh thần, một lời nặng với mình thì còn đau đớn hơn bị đánh bằng roi, vọt.

Bạn đang xem: Ca dao tục ngữ về lời ăn tiếng nói

Một số tục ngữ tồn tại trong nhiều ngôn ngữ bởi vì bị người ta mượn hoặc ảnh hưởng từ ngôn ngữ và văn hóa mà họ tiếp xúc. Ở Đông Á, Nho giáo và Phật giáo từ các nước Trung Quốc, Ấn Độ đã đóng một vai trò lớn trong việc hình thành và phổ biến các tục ngữ.

Trong các ghi chép còn sót lại, Khổng Tử đã luôn khuyên răn chính ông và học trò về việc thận trọng lời nói và lời nói phải đi đôi với việc làm. Ví dụ Khổng Tử nói “Cổ giả ngôn chi bất xuất, sỉ cung chi bất đãi dã.” Nghĩa là “Người xưa thận trọng lời nói, sợ sẽ xấu hổ nếu nói mà làm không được”.

Câu tục ngữ phổ biến ở khắp Đông Á là “nhất ngôn ký xuất, tứ mã nan truy” (một lời nói ra, xe bốn ngựa không đuổi theo kịp) được cho là lấy từ sách Luận ngữ. Nó có nghĩa là một lời nói ra thì xe bốn ngựa, loại xe chạy nhanh nhất thời đó cũng không theo kịp, hàm ý rằng lời nói ra không thể thu hồi lại được, vì vậy phải thận trọng khi nói.

Ở Việt Nam, một số tri thức thời phong kiến đã dịch thuật và viết sách dưới sự ảnh hưởng của văn hóa Trung Quốc như sách "Kiến Văn tiểu lục" của Lê Quý Đôn. Ngay chương 1, tác giả đã trích dẫn nhiều lời khuyên răn về việc ăn nói. Ví dụ: “Tai không nên nghe ngóng tội ác người khác, mắt không nên tò mò điều sở đoản của người khác, miệng không nên bàn tán lỗi lầm của người khác”, hoặc “sau khi uống rượu nên giữ gìn lời nói”, “quyền thế không nên dùng hết, lời nói không nên nói hết, phúc trạch không nên hưởng hết”.


Tương tự vậy, ảnh hưởng của Phật giáo có thể thấy qua những câu tục ngữ phổ biến như “Ăn ngay nói thật, mọi tật mọi lành”, nghĩa là sống ngay thật thì bệnh bật tiêu tan, cuộc sống bình an. Hoặc “khẩu phật, tâm xà” (miệng phật, tâm rắn), ý là lời nói và tâm địa khác nhau; bên ngoài thì tốt đẹp nhưng thực tế thì xấu xa.

Ở phương Tây, có khoảng 400 tục ngữ được cho là có nguồn gốc từ Kinh Thánh. Tục ngữ Việt Nam “uốn lưỡi 7 lần trước khi nói” vốn được Việt hóa dưới sự ảnh hưởng của nền văn hóa Pháp. Tục ngữ gốc tiếng Pháp của tục ngữ trên là “Il faut tourner sept fois sa langue dans sa bouche avant de parler”, vốn được rút ra từ Kinh Cựu Ước. Nó có nghĩa là lời nói ra rất quan trọng, vì thế trước khi nói phải cân nhắc nhiều lần rồi mới quyết định nói hay không. Nó cũng tương tự tục ngữ của người Anh là “hold your tongue”, nghĩa là “giữ lưỡi của bạn” với hàm ý tương tự.

Văn hóa dân gian Việt Nam còn lưu giữ nhiều tục ngữ về lời ăn tiếng nói. Nó xuất phát từ một kinh nghiệm sống rằng, lời nói rất quan trọng, có thể ảnh hưởng xấu hoặc tốt tới người khác và từ đó tác động tới người nói. Vì vậy tục ngữ mới khuyên rằng “học ăn, học nói, học gói, học mở”, học ăn là việc liên quan tới sự sinh tồn xếp thứ nhất, việc quan trọng thứ hai là học nói, nói lên tầm quan trong của việc ăn nói trong cuộc sống.

Có những tục ngữ mang tính khuyên răn nhẹ nhàng như “Lời nói không mất tiền mua, lựa lời mà nói cho vừa lòng nhau”, “nói ngọt lọt đến xương”. Nhưng cũng có những tục ngữ mang sắc thái cực đoan hơn, như “lời nói, đọi máu”. Đọi là từ địa phương Nghệ Tĩnh có nghĩa là cái bát ở ngoài Bắc hay cái chén ở miền Nam. Máu ám chỉ tới sự sống, thứ quan trọng nhất. Lời nói cũng có giá trị như một bát máu, vì vậy phải thận trọng lời nói, nhất là không được vu oan hay nói sai cho người khác bởi vì khi làm điều đó cho người khác thì cũng như lấy của người ta bát máu.

Tóm lại qua việc tìm hiểu tục ngữ và tập trung lên các tục ngữ liên quan tới lời ăn tiếng nói, một mặt thấy được sự ảnh hưởng của nhiều nền văn hóa hóa vào tục ngữ Việt Nam cũng như văn hóa người Việt nói chung, mặt khác cũng phản ánh sự tiếp thu đầy khoan dung và khôn ngoan của người Việt. Kết quả là để lại cho thế hệ sau một kho tàng văn hóa hết sức phong phú và giá trị.

Ca Dao Tục Ngữ Về Giao Tiếp, Cách Ứng Xử ❤️️ Lời Ăn Tiếng Nói ✅ Tổng Hợp Tất Cả Những Câu Ca Dao Tục Ngữ Về Giao Tiếp Hay, Ý Nghĩa.


Các Câu Ca Dao Tục Ngữ Về Giao Tiếp Ứng Xử Hay

Qua nhiều thế kỷ, ca dao tục ngữ vẫn luôn giữ nguyên giá trị vốn có của nó. Một trong những nội dung mà ca dao tục ngữ thường đề cập đến là chủ đề đối nhân xử thế, bàn về cách ăn nói, giao tiếp với mọi người trong xã hội. Cùng xem Các Câu Ca Dao Tục Ngữ Về Giao Tiếp Ứng Xử Hay sau đây để hiểu hơn về các bài học mà ông cha ta đã truyền dạy con cháu đời sau nhé!


Lời nói chẳng mất tiền mua
Lựa lời mà nói cho vừa lòng nhau

Tu thân rồi mới tề gia
Lòng ngay nói thật, gian tà mặc ai

Nói ngọt lọt tới xương.


Tiếng mời thơm hơn mùi rượu

Đã yêu thì nói rằng yêu
Không yêu thì nói một điều cho xong
Đừng nên dở đục dở trong
Lờ đờ nước hến cho lòng tương tư

Chim khôn chưa bắt đã bay
Người khôn ít nói, ít hay trả lời

Một người nói ngang, ba làng không nói lại.

Nói có sách, mách có chứng


Một thương tóc bỏ đuôi gà
Hai thương ăn nói mặn mà, có duyên​

Cây cằn bị họa bởi hoa
Thương em vì bởi nết na nghĩa tình
Thương em thương dáng thương hình
Thương lời ăn nói thiệt tình không đãi bôi


*

Các Câu Ca Dao Tục Ngữ Về Lời Ăn Tiếng Nói Trong Giao Tiếp Nên Nhớ

Ứng xử khéo léo là nét đẹp văn hóa không thể thiếu và cần thiết trong cuộc sống hàng ngày của mỗi cá nhân. Vì vậy hãy tham khảo ngay Các Câu Ca Dao Tục Ngữ Về Lời Ăn Tiếng Nói Trong Giao Tiếp Nên Nhớ sau để rút kinh nghiệm cho bản thân nhé!


Khó mà biết lẽ biết lời
Biết ăn biết ở hơn người giàu sang

Lời chào cao hơn mâm cỗ.

Học hay cày biết.

Biết thì thưa thốt, không biết thì dựa cột mà nghe.

Một sự nhịn chín sự lành

Gọi dạ bảo vâng

No mất ngon, giận mất khôn.

Miếng ngon ăn ít ngon nhiều
Người khôn dẫu nói nửa điều cũng khôn

Chồng giận thì vợ bớt lời
Cơm sôi nhỏ lửa chẳng đời nào khê

Ăn lắm thì hết miếng ngon
Nói lắm thì hết lời khôn hóa rồ

Những Câu Ca Dao Tục Ngữ Về Cách Ứng Xử Ngắn Gọn

Hy vọng Những Câu Ca Dao Tục Ngữ Về Cách Ứng Xử Ngắn Gọn mà trunghocthuysan.edu.vn chia sẻ sau đây sẽ giúp bạn hiểu hơn về các hành xử, giao tiếp hằng ngày.

Lời nói phải có người nghe
Chẳng phải thuyền bè mạnh chống thì hơn

Rượu nhạt uống lắm cũng say
Người khôn nói lắm dẫu hay cũng nhàm

Một lời nói dối, sám hối bảy ngày.​

Ăn nên đọi, nói nên lời

Nói một đàng, làm một nẻo.

Đi thưa về trình

Đi hỏi về chào

Tiên học lễ hậu học văn

Nói gần nói xa chẳng qua nói thật.

Xem thêm: Những bài hát về mùa hè hay, ca khúc về mùa hạ vui nhộn, những nhạc phẩm hay mang không khí mùa hè

Ăn lắm, thì hết miếng ngon,Nói lắm, thì hết lời khôn hóa rồ.

Gửi tới bạn trọn bộ